عبد الحسين شهيدى صالحى
194
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
قاضى نور الله شوشترى موجود بوده و در مجالس المؤمنين مىنويسد ( . . . كه آن را به التماس يكى از اعيان آن ديار تأليف نموده و در آنجا بسيارى از حقايق و دقايق درج فرموده . . . ) . منابع : احياء الداثر من القرن العاشر ، 270 ؛ الذريعة ، 4 / 323 ؛ مجالس المؤمنين ، 1 / 519 . الدر النظيم فى خواص القرآن العظيم ، ترجمه و نگارش شيخ احمد ( زنده در 926 ق ) فرزند حاج محمد سكاكى طبسى ، از علماى عصر صفويه . اين اثر ترجمه و نگارش بر مبناى تفسير عربى از ابو السعادات عفيف الدين عبد الله يافعى تميمى ( 668 - 768 ق ) از عرفاء و صوفيه كه به تفسير الدر النظيم فى فضائل القرآن و الذكر الحكيم معروف است . شيخ احمد سكاكى ( در 926 ق ) عربى آن را به فارسى ترجمه نموده و چندين مقدمه و ديباچه بر آن افزوده است و در مقدمه مىنويسد كه آن را به خواهش جمعى از بزرگان به فارسى ترجمه كرده است . چند نسخهء نفيس از اين ترجمه در دست است . از جمله نسخهء مورخهء 930 ق عصر مؤلف از كتب خطى كتابخانهء كاتب اين سطور در كربلاست . نسخهء ديگر كهن بدون تاريخ كه در كتابخانهء مركزى آستان قدس رضوى ( شمارهء 8654 ) محفوظ است . منابع : الذريعة ، 4 / 101 ؛ فهرست الفبائى كتب خطى كتابخانهء مركزى آستان قدس رضوى ، 245 ؛ معجم الدراسات القرآنية عند الشيعة الامامية ، 67 ؛ احياء الداثر من القرن العاشر ، 13 . شرح الدر العظيم فى خواص القرآن العظيم ، اثر شيخ نظام الدين عبد العلى ( م 932 يا 934 ق ) فرزند محمد بيرجندى ، از علماى اعلام ، حكيم و منجم . اسماعيل پاشا بغدادى به غلط وى را از علماى حنفى ذكر نموده و خير الدين زركلى نيز به تبع از بغدادى وى را حنفى مذهب مىخواند . حال آنكه مفسر از علماى شيعه در عصر صفوى بوده و آثار بسيارى از خود باقى گذاشته است .